مهرداد مهرپور محمدی: بحران در تولید و مصرف گوشت مرغ در ایران

بحران در تولید و مصرف گوشت مرغ در ایران

مهرداد مهرپور محمدی

mehrdadmehrpour@yahoo.com

روز به روز توان مالی مردم ایران بیش از پیش تحلیل می رود و فاصله وضعیت موجود زندگی آنان با شرایط نرمال و انسانی، بیشتر و بیشتر می گردد. با کاهش قدرت خرید خانوارها، سبد خرید خانوارها نیز کوچکتر می گردد و این روند کاهشی ادامه می یابد. از جمله نیازهای ضروری و اولیه انسان مواد غذایی است، زیرا بدن برای ادامه زندگی نیاز به غذا دارد. در میان گروه های مواد غذایی)پنج گروه(، گروه گوشت جایگاه مهم و درخوری دارد زیرا منبع مهم پروتئین جانوری است و پروتئین های جانوری بیشتر از انواع گیاهی نیازهای بدن را برآورده می کنند.

بهای انواع گوشت در دوره حکومت جمهوری اسلامی بسیار گران و تهیه آن به اندازه نیاز، از توان اغلب خانواده ها خارج بوده است و در پی هر موج افزایش قیمت، بخشی از مردم از قافله مصرف کنندگان گوشت جا مانده اند. در گروه گوشت، گوشت مرغ جایگاه خاصی در تغذیه خانوارهای ایرانی داشته است. در واقع در پی افزایش قیمت گوشت قرمز که شدت آن نسبت به گوشت مرغ بیشتر بوده است  میزان مصرف گوشت مرغ نیز تا حدودی افزایش داشته است زیرا بخشی از جامعه  که قادر به پرداخت هزینه مربوطه بودند  به جای گوشت قرمز، گوشت مرغ را در سبد غذایی خود می گنجاندند.

 قیمت گوشت مرغ در سالیان اخیر از افزایش چشمگیری برخوردار بود و به ویژه پس از اجرای طرح موسوم به «هدفمند کردن یارانه ها » و افزایش هزینه تولید، سیر صعودی افسارگسیخته ای را تجربه کرد و در نتیجه، بخشی از مصرف کنندگان که به سختی این ماده غذایی را در سبد غذایی خود حفظ نموده بودند، از شمار مصرف کنندگان آن خارج شدند.

در نتیجه این رخداد، با این که بسیاری از سالن های مرغداری در حالت تعطیل به سر می برند و پرورش مرغ گوشتی کشور با تمام ظرفیت خود فعال نیست، میزان گوشت مرغ تولیدی مرغداران کشور بیش از میزان تقاضا شده است. تولید کنندگان که شرایط را این گونه دیده اند و یقین دارند با کاهش ممتد توان خرید اکثریت جامعه و در نتیجه کاهش مستمر تقاضا، قادر به فروش محصول تولیدی خود نیستند، از دولت خواسته اند تا شرایطی فراهم آورد تا با انجام صادرات، مشکل مازاد تولید مرغ برطرف گردد. رییس اتحادیه مرغداران گوشتی تهران گفته است: «تا زمانی که صادرات مرغ از کشور آغاز نشود، مشکل مازاد تولید مرغ همچنان به قوت خود باقی خواهد ماند و دولت باید با خرید مرغ از تولیدکنندگان مازاد تولید را از بازار جمع آوری کند. »1  

اما برعکس و از آن جایی که منافع دست اندرکاران جمهوری اسلامی واردات بی رویه و غیر ضروری مواد غذایی را اقتضا می کند، واردات مرغ که از قبل هم انجام می پذیرفت، همچنان ادامه دارد. رییس هیات مدیره اتحادیه مرغداران شهرستان خوی گفته است: «در حالی که مرغ تولیدی داخل فروش ندارد، واردات از کشورهایی مانند ترکیه شدت گرفته است که در حکم ضربه مهلکی به تولید کشور است. واردات بی رویه عملا تولید داخل را نابود کرده و حیثیت و آبروی ما تولیدکنندگان در خطر است. موضوع واردات بی رویه و کنترل نشده، هر ایرانی را به یاد دوران قاجار و قراردادها و امتیازات تجاری و گمرکی می اندازد که روس و انگلیس طی معاهدات مختلف از پادشاهان ایران می گرفتند و به واسطه آنها تعرفه ها و تسهیلات گمرکی را به نفع بهبود تراز تجاری خود تغییر می دادند. »2

در واقع در پی اعمال سیاست های ویرانگر حکومت جمهوری اسلامی ایران، بخش بزرگی از تولیدکنندگان و مصرف کنندگان، هر دو در شرایط نامناسبی قرار دارند و دادخواهی آنان از چنین شرایطی، راه به جایی نمی برد. مصرف کنندگان بسیاری که اکثریت کارگران و کارمندان در این گروه قرار دارند در حسرت تهیه و تناول وعده ای غذای گوشتی، رو به مصرف هرچه بیشتر مواد شکم پر کن می آورند (البته اگر شرایط اقتصادی اجازه همین کار را هم بدهد) و در نتیجه سوءتغذیه و فقر و کمبود عناصر ضروری در بدن که هم اکنون نیز در جامعه ابعاد نگران کننده ای یافته است، شیوع بیشتری خواهد یافت. فقر و کمبود عناصر ضروری در بدن، عوارضی مانند کم وزنی، نبود رشد کافی بدنی و مغزی، کاهش مقاومت بدن و آسیب پذیر شدن در برابر انواع بیماری ها و چاقی را در پی دارد (که هم اکنون نیز جامعه به آن دچار است) و عوارض یاد شده خود پیامدهای دیگری به دنبال خواهند داشت.  

از سویی تولید کنندگان زیادی (به ویژه تولید کنندگان خرد) از چرخه تولید حذف خواهند شد و از آن جا که بسیاری از مرغداران خرده پا دارای نقدینگی لازم نیستند و ضمن اجاره سالن، نهاده های مورد نیاز را نیز با تحویل چک و سفته تهیه می کنند، در صورت عدم توانایی در پرداخت دیون، با پیگیری حقوقی طلبکاران مواجه می گردند و کم نیستند مرغدارانی که به جرم تولید سر از زندان درآوردند و گاه خانواده هایشان برای جلب رضایت طلبکاران چه ها که نکشیدند؟! کارگران شاغل در این بخش نیز با از دست دادن مشاغل خود در جستجوی کار، اغلب رهسپار شهرهای بزرگ می گردند و با توجه به نداشتن تحصیلات و توان مالی مناسب، اسیر آینده ای نامعلوم می گردند.

   http://ilna.ir/newstext.aspx?id-223625  *

http://www.iana.ir/detailed_news. aspx?news_id=24785 **

*************

این مقاله نخست در نشریه آتش شماره 3( فروردین 1391 ) به چاپ رسیده است.

نشریه آتش شماره سوم

Advertisements

مهرداد مهرپور محمدی: نگاهی به صنعت مرغ گوشتی در ایران(مصاحبه رادیویی)- بخش چهارم

Mehrdad Mehrpour Mohammadi

مهرداد مهرپور محمدی: نابسامانی های صنعت مرغ گوشتی در ایران(مصاحبه رادیویی)- بخش چهارم

گفتگوی رادیویی «امیر جواهری» با مهرداد مهرپور محمدی در باره وضعیت نابسامان صنعت پرورش مرغ گوشتی در ایران تحت حکومت ضدانسانی و غارتگر و فاسد جمهوری اسلامی. در بخش چهارم این گفتگوی رادیویی، مهرداد مهرپور محمدی در باره دخالت حکومت جمهوری اسلامی در بازار و تعیین قیمت مرغ بدون توجه به برآوردهای کارشناسی و واقعیات(عدم تناسب قیمت تمام شده با قیمت فروش مرغ)، افزایش افسارگسیخته بهای کالاها و کاهش قدرت خرید جامعه(اکثریت عظیم جامعه) و در نتیجه کاهش سطح رفاه جامعه و کاهش مصرف سرانه گوشت مرغ (تا حدی که در مقاطعی میزان تولید نسبت به مصرف فزونی داشته است و بازار قادر به جذب مقدار مرغ تولید شده نبوده است) و اتخاذ سیاست ها و اجرای برنامه هایی مغایر با منافع مردم توسط حکومت جمهوری اسلامی، توضیح می دهد. بخش چهارم مصاحبه در روز پنج شنبه دوازدهم مرداد ماه 1391 برابر با 3 اوت 2012 از رادیو راه کارگر پخش گردیده است.

گفتگو رادیویی با مهرداد مهرپور محمدی را در این جا گوش کنید

***********************

لینک مطلب در وبلاگ رادیو راه کارگر

http://rahekargarvoice.wordpress.com/2012/08/03/maz-351

حذف یارانه سوخت وافزایش قیمت مرغ

Mehrdad Mehrpour Mohammadi

حذف یارانه سوخت وافزایش قیمت مرغ

مهرداد مهرپور محمدی(م.م.آینده)

ayandeh.3000@yahoo.com

  دبیر انجمن مرغ گوشتی كشوراز افزایش قیمت گوشت تولید شده در واحدهای مرغداری خبرداده و گفته است: با افزایش هزینه سوخت واحدهای مرغ ‌داری قیمت هر كیلوگرم مرغ 120 تومان افزایش یافت.وی درباره آخرین تحولات صنعت مرغ ‌داری كشور پس از آغاز اجرای هدفمندكردن یارانه‌ها گفته است: هنوز نمی‌توان به طور دقیق پیش‌بینی كرد كه طی ماه‌های آینده وضعیت صنعت مرغ و به خصوص بازار آن چگونه خواهد شد. با آزاد‌سازی قیمت سوخت واحدهای مرغ داری كه تاكنون با هزینه بسیار پایین سوخت وارداتی را می‌خریدند در حال حاضر ناچار هستند كه سوخت خود را با قیمت تعیین شده كه همان 150 تومان در هر لیتر است، خریداری كنند. صنعت مرغ كشور در حال حاضر در وضعیت بحرانی به سر می‌برد و درصورت عدم اجرای صحیح هدفمند كردن یارانه‌ها این صنعت به طور كامل به ورطه نابودی كشیده خواهد شد. متاسفانه از هم گسیختگی برنامه‌ریزی متولیان این صنعت باعث شده كه نه تنها این صنعت دچار آشفتگی شده بلكه روز به روز از تعداد تولید‌كنندگان آن كاسته می‌شود.1

 سهم مرغداری ها در مصرف سوخت بسیار بالا است . به طوری که برابر آمار موجود،40 درصد از مصرف بخش کشاورزی و حدود 2/5 درصد از کل مصرف سالانه کشور، سهم مرغداری ها بوده است . به گفته  دبیر انجمن صنفی پرورش دهندگان مرغ گوشتی ایران ، مصرف سوخت مرغداری ها در کشور سالانه 3 میلیارد لیتر است که عمده آن گازوییل است .برآورد شده که در سراسر کشور تعداد 17000 واحد مرغداری وجود دارد که عملاً 15000 واحد فعال هستند . موقعیت مکانی مرغداری ها به گونه ای است که به دور از شهرها و در حاشیه روستاها و دور از مناطق مسکونی واقع شده اند .به همین علت ، اغلب آنها از سوخت مایع (عمدتاً گازوییل) برای مصارف گرمایشی و … استفاده می کنند . اکثر وسایل گرمایشی مرغداری ها در کشور بسیار ابتدایی و دارای بازده پایینی است (مانند فر و چهار شاخ و هیترهای گازوییلی) و عدم عایق کاری مناسب سالن هاو نیز تهویه نادرست در آنها از مهمترین دلایل تلفات حرارت در مرغداری های کشور است .شایان ذکر است که ساختمان اغلب واحدهای مرغداری کشور مطابق اصول فنی بنا نشده که این امر ، مصرف سوخت را بیش از حد بالا می برد .2

  نیاز مرغداری ها به سوخت، فقط نیازهای مستقیم آن ها از جمله مصارف گرمایی واحدها را در بر نمی گیرد، بلکه سایر بخش های مرتبط مانند حمل و نقل که جا به جایی کالاهای مورد نیاز مرغداری ها همچون جوجه یک روزه و دان را بر عهده دارند را نیز شامل می شود. افزایش قیمت سوخت به صورت مستقیم و غیر مستقیم باعث افزایش قیمت تمام شده کالاها و خدمات مورد نیاز مرغداری ها می شود و در نتیجه قیمت تمام شده گوشت مرغ افزایش می یابد.این امر موضوعی نبوده که حکومت از آن بی اطلاع باشد.

به علت بی توجهی حکومت ، در صنعت مرغداری ایران مسایل بسیاری وجود دارد که از آن جمله می توان به مشکل کمبود نقدینگی اشاره نمود .به عنوان نمونه، مرغداران زیادی مالک واحدهای مرغداری نیستند و سالن ها را برای پرورش اجاره می کنند و در نتیجه مبالغی برای این کار می پردازند. تعداد زیادی نقدینگی لازم را برای شروع و ادامه کار ندارند و برای فعالیت یا نهاده ها مانند جوجه یک روزه و دان را تحویل می گیرند و در ازای آن چک و سفته تحویل می دهند تا پس از اتمام دوره پرورش، بهای کالاهای دریافتی را همراه با سودهای آن چنانی بپردازند و یا پول بهره ای از بازار فراهم می کنند و کالاهای مورد نیاز را خریداری می کنند.در عین حال با پایان دوره پرورش بلافاصله پول مرغ های فروخته شده دستشان را نمی گیرد و به طور معمول چکی دریافت می کنند که تاریخ نقد شدن آن اغلب 30 تا 40 روز بعد است.البته این همه مسایل نیست و مشکلات متعدد دیگری از جمله وجود باندهای مافیایی در زمینه های مختلف مانند جوجه یک روزه و دارو، دامنگیر این صنعت است که در این جا مجال پرداختن به آن ها نیست.کم نبوده و نیستند پرورش دهندگانی که به جای کسب سود، زیان دیدند و به دلیل آن که نتوانستند به تعهدات خود عمل کنند، سر از زندان درآوردند. حال با چنان شرایطی، شوک بزرگی چون افزایش سر سام آور قیمت سوخت با این صنعت چه خواهد کرد؟ توجه کنیم که افزون بر افزایش شدید قیمت سوخت، زمان آزاد سازی آن نیز در هنگام اوج مصرف واحدهای مرغداری است و در نتیجه  شدت و دامنه بحران ناشی از این اقدام زیاد است و ضمن ایجاد بحران در بخش تولید، به کاهش مصرف گوشت مرغ در سبد غذایی اغلب خانوار ها  خواهد انجامید.

 قبلاً هم نوشتم که بخش کشاورزی ایران دچار مشکلات متعدد و متنوعی است و دولت نه تنها کمکی به آن نمی کند، بلکه به روش های مختلف، از جمله با واردات بی رویه محصولات و اینک آزاد سازی قیمت سوخت، به آن صدمه زده و آن را بیش از پیش ضعیف می سازد.در هر فعالیت اقتصادی احتمال بروز بحران وجود دارد اما در کشورهای قانون مدار، با در نظر گرفتن تمام شرایط، مکانیسم هایی را طراحی و اجرا می کنند که ضمن حفظ تولید، مصرف کنندگان نیز آسیب نبینند و در مجموع تغییرات روند مثبتی طی کند . در ایران، حکومت تبهکار و ضد مردمی جمهوری اسلامی بدون در نظر گرفتن شرایط و حقوق تولید کننده و مصرف کننده، آن ها را به حال خود رها نموده و از انجام وظایف خود و از جمله سیاست های حمایتی شانه خالی کرده است.

25 دسامبر 2010 – 04 دی 1389

*************************

 1 –  http://www.ilna.ir/newsText.aspx?ID=168502

 2- http://partov.wordpress.com/2010/10/23/neveshteh_man-maghaleh-niyaz_keshavarzi-iran_sukht/

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: